trn ging bin giới

Dặm khuya ngất tạnh m khơi
Thấy trăng m thẹn những lời non sng

Nguyễn Du  

                                                                     
1.

Đon giang đĩnh vội v rời căn cứ nổi An Long chạy về pha Hồng Ngự lc xế chiều. Cơn mưa ma h trt vội bng hong hn xuống mặt sng xm.  Bi bờ xa mất ht trong mn mưa lm dng sng lan xa mnh mng như biển.

Hơn thng nay quanh quẩn vng bắc Cao Lnh v Bến Đ khiến cả lnh lẫn quan bắt đầu thấy cuồng chn.  Lui tới mi cũng chỉ khc đại lộ buồn thiu trước ta Tỉnh v mấy qun c ph vắng khch.  Khc nhạc trưa rời rạc nhm chn như c chủ qun qu th rng lm ra vẽ ngy thơ.  Cũng may cch Bến Đ khng xa l c lao Mỹ Hiệp xanh mt bng cy giữa vm sng rộng.  

Từ bến bắc Cao Lnh ln tu theo con nước xui về Chợ Mới, chưa hết phiền h v sự chật chội nng nực của hơn nửa ngy xe đ, lng chợt mt rượi như vừa được uống miếng nước mưa giữa buổi trưa h.  Ci c lao nhỏ nhoi m n cần như một ốc đảo giữa sa mạc.  Rừng cy xanh bao kn c lao chỉ chừa khoảng trống vừa đủ cho con kinh nhỏ theo vo.  Dng nước trong v m tưởng chừng như chỉ những giọt nước hiền mới được php quy quần.  Ngay khoảng trống đ l cnh cửa  v hnh, ranh giới giữa cuồng nộ v yn bnh.  Bn trong, khung cảnh mở ra đẹp như một vng chim bao.  Hng cy hai bn con đường nước chu đầu tr chuyện, cnh l đan vo nhau lm những miếng nắng phải len lỏi mi mới sa xuống được mặt nước mt.  Tu tri dưới vm cy.  Tm hồn nhẹ nhng, tưởng đang chậm bước trong một gio đường thnh thang.  Những ngi nh nền đắp cao, mi ngi đi cc, ẩn hiện sau rặng đin điển lấm tấm hoa vng.  Nối liền mỗi nh với con kinh l mương nước rộng, xuồng lớn c thể cho vo tận đến đầu hin nh. 

Từ sng lớn đi vo, ngi nh đầu tin pha bn tri l của c thợ may đồng thời cũng l chủ tiệm tạp ha nhỏ c bn c ph.  Mỗi buổi sng ti v vi người lnh đến qun ngồi lơ đng uống c ph nghe nhạc.  Trong ci thin đường lặng lẽ đ ti muốn qun hết những phiền toi v ging sng bất trắc ngoi kia.  Thỉnh thoảng tiếng chim cu gy từ một bụi cy no đ vang ln gọi mi.  ng gi tc bi củ hnh ngồi đan lợp trước sn nh bỏ việc nghing đầu nghe ngng, miệng mm mm điếu thuốc vấn, chm ru trắng rung rung.  

Tia nắng mai nghing xuống chỗ ti ngồi ở đầu hin nh lm mu tm trn trang thư của Thy tươi hẳn ln.  Đ hơn nửa năm ti chưa về thăm nng.  Ti nghĩ đến ngi trường ven thnh phố v Thy mảnh mai trn những chuyến xe lam đi về mỗi ngy.  Thy phn trần đi khi cũng muốn xin về phố cho gần nhưng nghĩ lại tội mấy đứa học tr nn thi.  Tết rồi, sng mồng hai, bầy học tr tm đến nh chc Tết c gio.  Khi bị hỏi lm răng biết được nh c m tới, đứa học tr lớn nhất th thật l đ đi xe lam theo c về phố rồi đi ln theo sau để biết nh.  Gần đy đứa học tr hiếu học đ khc cho c, bỏ trường, bỏ dở bi ton phương trnh bậc nhất đầu tin trong đời m đi.  Người cha đ trở về bắt đứa con đi theo vo trong ni.  Những bi ton đố, chnh tả, đ khng ch lợi g cho cch mạng.  Họ cần thm một tay sng, một vin gạch lt đường.  Vin gạch cha.  Vin gạch con.   Mười lăm năm trước người cha đ trở về trong một canh khuya no đ rồi đi.  Tội nghiệp b mẹ giờ đy c thm một người đn ng nữa trong đời để khắc khoải ngng trng. 

Thy viết, lần đầu tin trong đời nng đ cảm thấy một nỗi sợ hi thật gần.  Sợ đến khng ngủ được, khi nghĩ đến ti đến đứa học tr mười bốn tuổi trong cuộc chiến tranh ny. 

 Đon tu ngc cao đầu phng như bay trn mặt nước bỏ lại sau lưng những đợt sng bọt tung trắng xa.  Từ xa, trong mưa chiều, vng sng rộng giữa Tn Chu v Hồng Ngự cuồn cuộn từng vầng nước lai lng ph sa.  Trong một giy pht ti chợt nghĩ tới vng cửa biển Vũng Tu ngy đầu theo chiến hạm ra khơi.  Ngoi nhn bng chim bay về pha G Cng, bờ lau bi sậy xao xc trong nắng chiều.  Lng nửa rộn rng về những ngy biển rộng sắp tới, nửa lng kia đ vun ngập tiếc nhớ ngy vui phố x... 

Bờ sng cao.  Con lộ trng nhựa m vng theo nhnh sng uốn quanh rồi mất ht sau dy nh nằm dọc theo bờ sng pha phố chợ.  Bn kia con lộ l bộ chỉ huy chi khu Hồng Ngự.  Lnh gc cổng đứng co ro v mưa sau hng bao ct đắp cao ngang ngực.  Người sĩ quan hnh qun từ bn trong chi khu bước ra hướng dẫn ti vo phng họp.  Ti thở pho nhẹ nhm khi nhận ra vi khun mặt quen trong phng.  Gần một năm trước ti đ c dịp yểm trợ tiểu đon Biệt Động Qun ny trong cuộc hnh qun ở Tuyn Nhơn. ng Tiểu Đon Trưởng chưa đến để bắt đầu buổi họp nn trong phng c khng kh của một cu lạc bộ d chiến hơn l một phng họp hnh qun.  Ti ngồi xuống cạnh Nhn, một trong những Đại Đội Trưởng của tiểu đon.  Chng ti quen nhau kh thn trong thời gian Lin Đon của Nhn đng qun ở Phước Xuyn.  ng Đại Đội Trưởng Biệt Động Qun c khun mặt hiền như con gi kể chuyện mấy thng hnh qun ở Chương Thiện v ci chết của ng Lin Đon Trưởng. 

ng Đại T nổi tiếng về việc đi hnh qun bất cứ ở đu cũng c b vợ đi theo.  Hồi đ ti hay cười một mnh khi lin tưởng tới hnh ảnh ng Đại T, ru vểnh trau chuốt, trong phim Ngy Di Nhất.  Qun đội Đồng Minh đổ bộ ln bi biển Normandie, đạn bắn như mưa m ng Đại T kiu ngạo vẫn tỉnh to với điếu x g trn miệng tay m con ch lng x. 

Khi ti ra khỏi phng họp hnh qun, trời đ tạnh mưa nhưng trần my thấp vẫn sủng mu hơi nước.  Cn vi tiếng đống hồ nữa mới tới giờ chuyển qun.  Ti cần một ly c ph thật đậm để thức suốt đm nay.

Chợ đ tan từ lu. Những tiệm bun e d đng cửa sớm v lnh trng qua lại đng đc.  Co ro trong bng tối nh nhem, khu phố chợ vẫn khng dấu được vẽ tr ph của một quận lỵ giu c ở cực Ty tỉnh Kiến Phong.  Lnh Biệt Động nằm ngồi ngổn ngang trong nh lồng chợ, dọc theo mi hin của dy tiệm bun hay ngồi đầy nghẹt trong những qun ăn. Ti gặp Nhn v vi sĩ quan bạn khc cũng đang đi tm qun c ph c nhạc.  Chng ti đi mi về pha cuối phố mới tm ra được một qun vắng khch.  Nhn lũ người gươm đao, c hng c ph cuống qut  mở lớn băng nhạc thật lnh.  Ti ở miền xa.  Trời cao đất lạ.  Nhiều đng lắm hạ.  Nuối tiếc đi qua.  Thiếu bng đn b... Ti lấy trong ti o mấy cuộn băng nhạc cassette trao cho c gi c đi mắt trang điểm vụng về dưới lớp ch than đen đậm như bng tối. 

Chng ti ngồi uống c ph nghe nhạc v nghe Nhn kể chuyện năm đầu ở V Bị.  Php cuối tuần, ra phố thm được ngồi c ph Tng m qun th lc no cũng chật nch nin trưởng.  Sau vi tuần tức qu xm mnh vo đại.  Nhn cười.  Mẹ n, chỉ một ly c ph Tng m phải cho nin trưởng đến mỏi tay, tối về Trường cn bị quay d chiến phờ phạc.

Từ qun Tng, cu chuyện nổ gin về những qun c ph ở những vng đất chng ti đ đi qua, thnh phố chng ti đ sống những ngy trước lnh.  Tiếng ht Lệ Thu lướt thướt giọng sầu vương theo gi đưa chng ti vo nỗi yn lặng tuyệt vời.  Nhắm mắt lại để thấy lng bay theo tiếng ht... Người đi chưa hết hương sầu lữ thứ.  Hồn theo cnh gi qun tnh xa xưa.  Tuổi xanh như l thu rụng cuối ma.  Mộng về đm đm kht vầng trn ngy thơ...Nhắm mắt lại để nghe lng ước muốn bay xa, bay cao khỏi bin giới con người đ p đặt cho nhau.  V chỉ để mở mắt ra buồn phiền biết được lng mnh đ từ lu dừng lại bn lằn ranh của tục lụy tầm thường.  Cũng như dng sng bin giới ngoi kia, quanh co v chẳng c một nhịp cầu.

                                                                                                    
2.

Tu giang đon Xung Phong lố nhố đậu kn khoảng sng rộng trước chi khu.  Tiếng my tu chạy rầm r, bng người qua lại, đn pha nhộn nhịp qut từng vệt di trn mặt sng đ ph tan sự yn lặng cố hữu của đm quận lỵ.  Ti tm gặp ng Chỉ Huy Trưởng Giang Đon để nhận tiu lệnh hnh qun v chỉ thị về việc dẫn đầu đon cng voa.  ng cu nhu về sự chậm chạp của mấy chiếc tu Qun Vận chở vật liệu cho căn cứ hỏa lực.  Mở rộng tấm bản đồ, nhn ging sng uốn quanh co, ng chỉ tay vo vị tr đổ qun rồi quay lại bảo người sĩ quan hnh qun lin lạc với Biệt Động Qun để bắt đầu điều động việc chuyển qun ln tu.   Giọng ng Thiếu t Tiểu Đon Trưởng từ my truyền tin vang ln tự tin v kiu hnh.  Ti nghĩ tới những si động của đm di sắp tới, mắt ro hoảnh  v ly c ph phin đậm.

Trời lại đổ mưa.  Dng mưa nhẹ bay nghing nghing nhạt nha trong vng nh sng của hng đn đường chạy dọc theo con lộ dẫn xuống bến sng.  Ngoại trừ trung đội khinh binh đang đội mưa đi xuống tu, phần lớn lnh tiểu đon đ chạy ngược về np mưa trong nh lồng chợ hoặc dưới hng hin của dy phố cửa đng im lm.  Bng người sĩ quan trung đội trưởng v anh lnh truyền tin đổ di trn bi sng rồi nha lẫn vo bờ nước đen thẳm. 

Chiếc tu đầu tin của giang đon Xung Phong vừa qua khỏi khc quanh cuối vm sng.  Ti gọi my cho cc giang đĩnh rời bến.  Nhm khinh binh cuối cng đ xuống tu.  Họ đứng ngồi lố nhố trước mũi.  Người thuyền trưởng li tu nối đui đon giang đĩnh đang lầm lũi chạy ra giữa sng  lm thnh vng đai bảo vệ cho tiểu đon Biệt Động v đon tu Xung Phong đang chuyển đội hnh dn hng ngang ủi vo bi sng. 

Ta ra từ trong bng tối của nh lồng chợ v mấy dy hin phố, từng trung đội lnh Biệt Động với ba l v sng trn vai, rảo bước về pha bến sng.  Mng sương mưa pha nt chấm ph hiền ha ln khung cảnh chuyển qun ho hng m c đơn.  Từ tần số hnh qun những lệnh truyền qua lại, đch thn, đại bng, alpha, zulu, thẩm quyền, Xray, papa... sang sảng hỗn độn. 

Dy hin phố v con lộ dẫn xuống bến sng giờ đy vắng lặng khng cn một bng người.  Cột ăng-ten truyền hnh giăng mắc chằng chịt trn nc khu phố chợ, trong quầng  sng mờ mờ mưa bụi trng như một rừng cy ma đng khc khuỷu cnh kh.  Ton lnh cuối cng của tiểu đon đ ln tu.  Từng chiếc một, đon tu sắt rời bến theo đội hnh hng dọc từ từ tiến về pha chng ti.  Đon tu lầm lũi chạy su vo dng sng bin giới, bỏ lại sau lưng bến sng khuya khoắc buồn thiu.  Hồng Ngự khuất chm, xa lắc chn trời. 

Trn bản đồ, ging sng bin giới di gần hai mươi cy số chỉ l đường chỉ xanh quanh co như rắn.  Trong đm mng lung ging sng lan rộng, mặt nước lặng lờ cht nh vng từ nửa vầng trăng ướt trn cao.  Bờ sng thấp.  Những lm cy nhỏ san st ven sng chm lẫn vo bng đen của từng dy rừng đước mọc su vo nội địa ngt ngn.  Mỗi lần chạy qua một khc sng uốn ngặt, nhn ngang thấy bng những khối sắt đen lớn nhỏ lầm lũi tri, ti nghĩ đến đn tru khổng lồ đang bơi về chuồng trong bng chiều.  Sự lin tưởng lm ti bất gic cười một mnh.  Nếu đon tu chiến trở thnh đn tru, ti sẽ vui biết bao được lm ch mục đồng.  Ti sẽ thổi so v ht nghu ngao, mắt no cnh diều bọc gi bay cao trong trời mơ.  Ch mục đồng, mặc cho ai chế diễu, sẽ từ chối tham dự tr chơi cờ lau tập chuyện chiến chinh... Chỉ l một phiếm mơ.  Ging sng bin giới vẫn quanh co trước mặt.  Đon tu chiến vẫn lầm lũi đi.  Ti vẫn c nhiệm vụ đưa đon tu đến đng nơi đ được lựa chọn.  Sau đm nay bi sng v danh sẽ trở thnh một cứ điểm qun sự.  Sự lựa chọn đơn thuần m chnh đng - hay t ra đ theo đng bi bản chiến thuật của những con mắt lnh nh nghề.  Cũng như ti đ bằng lng với sự lựa chọn của mnh như một chấp nhận khng thời thượng. 

Tuổi trẻ trong sng, nhn đời bằng đi mắt ngy thơ.  Ma h năm su su, ti cng với bốn thằng bạn học trường Phan Chu Trinh khăn gi đn xe đ từ Đ Nẵng đi Lăng C ở lại mấy ngy để tm hiểu chiến tranh, Việt Cọng v ...tắm biển.  Khng gặp Việt Cọng, chỉ bị Cảnh St bắt v tội cắm trại ngủ ngoi bi biển vi phạm giờ giới nghim.  Ngủ bt một đm sng ra ng Cảnh St gởi năm đứa ln xe đ về lại Đ Nẵng.  Chuyến đi như một tiền đề cho những lựa chọn v ngăn chia sau ny.  Đứa đi Thủ Đức chết trận, đứa đi Ty du học, đứa tốt nghiệp V Bị, đứa v bưng. 

C người cho rằng giống ni ta đ quen sống chia la từ những ngy đầu mở nước.  Trong khi sng mng lung của thời hoang sử  Tin Rồng, tiền nhn đ phải bịn rịn kẻ đầu non người cuối biển để sống cn m gầy dựng cơ ngơi cho cả một giống ni. 

Bin giới hm nay ngoi những dng sng dy ni đường mn quan ải cn c sự ly tn trong mỗi con người.  Lng nghi kỵ, mặc cảm, chủ thuyết, đ đo ho đắp lũy chn chặt tm hồn vo những hung c, hẹp hi.  Bin giới khng l cht hờn st lại bn bờ sng Gianh v hai Cha phn tranh ngi x tắc.  Bin giới khng cn hnh ảnh r rng cch biệt như vng giới tuyến ngang ging sng Bến Hải chia cắt đi bờ.  Một dng sng. Một cy cầu với ci tn Hiền Lương tội nghiệp.  Bờ Bắc, bờ Nam. Cờ đỏ, cờ vng.  Từ bờ Bắc giọng ni cao cht cha ...xe cải tiến chạy trn mọi địa hnh...giọng ht nghe như nhạc Tu.  Từ bờ Nam giọng ni trầm hiền v tiếng ht th buồn... Đm nay trăng sng qu anh ơi, sao ta la cch bởi dng sng bạc phai mu.   Bin giới hm nay hoang mang những chọn lựa bn ny bn kia, tn khốc như định mệnh.  Quay cuồng trong đ c lũ người trẻ tuổi tay cng vấy binh đao m hồn nghĩ suy th đi bờ cch biệt. 

Bạn b thn mỗi đứa một nơi.  Nghĩa ra trường V Bị, đng qun ở Quảng Nam trn vng rừng ni Quế Sơn.  Trong thư hắn vẫn bực tức khi nhắc tới ng bố của Hạnh.  Tao khng thể tưởng tượng tới một cuộc sống khng c bng dng Hạnh trong đ nhưng mỗi lần về Đ Nẵng thấy Hạnh phải ln Bố đi chơi lm tao tức đin ln.  Đ. mẹ, ổng theo Mặt Trận Ha Hợp Ha Giải Dn Tộc, phe thứ ba thứ tư g đ, m khng ha được với con gi cn cấm khng cho Hạnh để thằng lnh đ vo nh th cn giải được g, với ai.  Giọng thư Nghĩa dịu lại khi nhắc tới Tạo.  Lu lắm tao mới tnh cờ gặp lại n ở c ph Ngọc Anh.  Mấy ngy sau tiểu đon tao bị bao vy ở Tr Kiệu.  Đang chới với gọi my xin khng trợ th Tạo với ba chiếc F5 từ Đ Nẵng ln oanh tạc giải vy kịp thời.  Khng c n, tiểu đon tao c lẽ đ bị tan hng rồi.  Trước khi rời vng Tạo cn gọi my xuống bỡn cợt. Mầy với tao vậy l huề khng nợ nần g nhau nữa nghe... Tao suy nghĩ cả đm mới hiểu ra.  Mầy cn nhớ năm Đệ Nhị,  một buổi tối thằng Tạo v thằng Tiến bị tụi trường Ty rượt đnh hội đồng, tụi mnh đng đng bỏ lớp Anh Văn ở Hội Việt Mỹ chạy ra giải cứu.  Đm đnh lộn lm huyn no cả khu đường Quang Trung.  Cảnh st tới rượt bắt lm cả hai phe trường Ta trường Ty chạy trốn như vịt.

Đ xa rồi tr chơi chiến tranh v hại của những ngy mới lớn.  Cuộc chiến thật sự thảm khốc như lửa trn đ đẩy bạn b đến những chiến trường xa trn từng gc qu hương điu tn.  V đi khi đến tận bn kia chiến tuyến oi oăm.  Thằng bạn với tri tim trong sng nhiệt thnh đ v ảo tưởng nhất thời m tự nguyện đồng ha hoi bo mnh với chiu bi ngắn hạn, ln lt chủ thuyết gio điều.  Tiến đi Thủ Đức, chết trận ở A Lưới.  Ti đi tuần dương về Đ Nẵng nghĩ bến, được tin bạn th đ qu trễ.  Hậu cũng chẳng may mắn g hơn.  Từ Hải Lăng bn ba về cũng chỉ kịp cng ti đứng im lm ci đầu nghe mẹ Tiến than khc kể lể.  Buổi tối hm đ, ngồi mi ở qun Cuội cũng chn, hai đứa đi bộ dọc theo bi biển Thanh Bnh ni chuyện bạn b.  Hậu cho ti biết chuyện Xun bỏ v bưng v c gi ngy xưa hắn vẫn lẽo đẽo theo sau những chiều tan lớp vừa trở thnh qủa phụ. Trong đm, nh đn xe chạy trn đo Hải Vn nhỏ nhoi như sao xa. Như thn phận những người đang sống.

Mưa tan nhưng trăng khi mờ khi tỏ bởi những đm my đen vần vũ đầy trời.   Từng bầy r lục bnh tri ngược chiều lm thnh vệt đen di giữa sng chập chờn cht nh nguyệt t.  Tiếng ht từ chiếc my cassette vang ra nh nhẹ ... Đưa người ta khng đưa qua sng. Sao c tiếng so ở trong lng. Nắng chiều khng thắm khng vng vọt.  Sao đầy hong hn trong mắt trong...

Ging sng trước mặt uốn gấp về pha tri.  Trn bản đồ đy l khc quanh cuối đon tu phải chạy qua. Ging sng tiếp tục chảy su về pha Ty khoảng hai cy số rồi uốn ngược về lại hướng Đng.  Ở đ, bờ sng pha Việt Nam như dng mũi tn thọc su về pha nội địa Min.  Địa thế rất thuận lợi cho một căn cứ hỏa lực tiền phương.  Ti gọi my bo co vị tr v xin chỉ thị bắn dọn bi. 

Hằng ngn vạn đường lửa chằng chịt lao vt vo bi sng chi cht những lm cy nhỏ. Tiếng sng đủ loại gầm tht khiến vng sng yn tĩnh chợt trở thnh bi chiến trường hung hn.  Hỏa chu treo lơ lửng trong trời đm, nối tiếp soi sng vng tc xạ nằm im lm thở khi.   Cnh d trắng của những tri hỏa chu lịm tắt lao đao bay trong khng gian mơ hồ.  Ton khinh binh ba l trn vai, sng cầm tay, sẵn sng đổ bộ.  Người sĩ quan Trung Đội Trưởng ra thủ hiệu cho ton lnh tản rộng, dn hng ngang từ từ tiến vo mục tiu.  Dưới nh hỏa chu, bng những người lnh bộ binh cao ngạo v c đơn như bức tượng trong thnh phố. 

Đon giang đĩnh li xa ra để bảo vệ mặt hng cho đon tu chở qun đang chầm chậm tiến vo bi sng.  Lệnh truyền hnh qun đổ bộ, sang sảng đch thn đại bng lại vang ln hỗn độn trn my truyền tin.  Tiểu đon Biệt Động rời tu.  Họ nhanh chng mở đội hnh theo từng đại đội di chuyển về cc vị tr đ định bn bờ vm lạ hoắc nghi nan. 

Từ tu chỉ huy từng tri hỏa chu rời rạc bắn cầm canh.  Như những mặt trời đm quy qu đến rồi đi, nh hỏa chu lung linh vi pht ngắn ngủi rồi vội vng tắt ngấm.  Giữa hai thời điểm đ l bng đen phủ chụp v sự  im lặng đầy đe dọa.  Trn nc phng li ngửa mặt nhn trời, ti nằm chờ từng nh hỏa chu mồ ci như  nỗi kht khao đ lm đi mắt mnh ro hoảnh.  Trời đ qu nửa đm về sng.  Chẳng bao lu nữa nh bnh minh sẽ rọi ln khắp vng sng bin giới.  Rồi bng hỏa chu sẽ khng cn cần thiết nữa.  C giọng ht mơ hồ như tiếng sng xa. Giọt sầu rơi ướt hồn phiu du... Ti ngủ thiếp đi một lc no đ.

Phan thi Yn
(từ Ma Trăng Ướt)

 

trở lại